ถอดบทเรียนสไตล์ "ชัชชาติ" สู่การบริหารห้องเรียนและโรงเรียนให้ได้ใจคน

ถอดบทเรียนสไตล์ "ชัชชาติ"

สู่การบริหารห้องเรียนและโรงเรียนให้ได้ใจคน

จากผลการเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานครสมัยที่ 2 ที่ผ่านมา ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าสไตล์การทำงานแบบ "ลุยหน้างานและเน้นผลลัพธ์" คือสิ่งที่ซื้อใจประชาชนได้มหาศาล

ในฐานะคนทำงานการศึกษา ผมลองมองย้อนกลับมาที่บริบทของพวกเรา แล้วพบว่าสไตล์การทำงานแบบนี้ มีบทเรียนที่ทรงพลังมากที่คุณครูและผู้บริหารสามารถนำมาปรับใช้ เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงในโรงเรียนของเราได้ครับ

1. สวมรองเท้าผ้าใบ แล้วลงไปคลุกคลีหน้างาน

ภาพจำของผู้นำยุคใหม่คือคนที่ไม่ได้นั่งสั่งการอยู่แค่ในห้องแอร์ ในบริบทของโรงเรียน ผู้บริหารที่ได้ใจครู คือคนที่เดินสำรวจโรงเรียนทุกเช้า รับรู้ว่าอาหารกลางวันของเด็กเป็นอย่างไร หรือครูต้องปวดหัวกับภาระงานเอกสารมากแค่ไหน

ส่วนในมุมของคุณครู มันคือการที่เราพร้อมจะเดินลงไปนั่งข้าง ๆ เด็กที่เรียนไม่ทันเพื่อน มากกว่าการยืนสอนอยู่แค่หน้ากระดานเพียงอย่างเดียว เพราะการอยู่หน้างานจะทำให้เราเห็นปัญหาที่แท้จริงเสมอ

2. ซื้อใจด้วยความสำเร็จเล็ก ๆ

บ่อยครั้งที่วงการศึกษาเรามักจะพูดถึงวิสัยทัศน์ที่ยิ่งใหญ่หรือทักษะแห่งอนาคต จนบางทีเราลืมมองปัญหาพื้นฐานในแต่ละวัน แต่สิ่งที่ทำให้คนหน้างานรู้สึกว่าชีวิตเขาดีขึ้นจริง ๆ มักจะเป็นเรื่องพื้นฐานที่ได้รับการแก้ไขอย่างรวดเร็ว เช่น

• พัดลมในห้องเรียนที่พังแล้วมีช่างมาซ่อมทันที
• ห้องน้ำในโรงเรียนที่สะอาดขึ้น
• การลดขั้นตอนงานเอกสารที่ไม่จำเป็นเพื่อคืนเวลาให้ครู

การแก้ปัญหาเล็ก ๆ เหล่านี้ให้สำเร็จ คือจุดเริ่มต้นของการสร้างความเชื่อใจที่แข็งแกร่งที่สุด

3. สร้างพื้นที่ที่เสียงของทุกคนมีความหมาย

จุดเด่นหนึ่งของการบริหารเมืองยุคใหม่คือ การเปิดช่องทางให้คนแจ้งปัญหาแล้วได้รับการแก้ไขจริง โรงเรียนเองก็ทำสิ่งนี้ได้ครับ ไม่ว่าจะเป็นกล่องรับความคิดเห็น หรือกลุ่มสนทนาออนไลน์ที่รับแจ้งปัญหาในโรงเรียน

เมื่อนักเรียนหรือผู้ปกครองสะท้อนปัญหามา แล้วโรงเรียนมีการตอบสนองและแก้ไขอย่างเป็นรูปธรรม มันคือการสื่อสารที่ทรงพลังที่สุดว่า "โรงเรียนใส่ใจและรับฟังพวกเขาจริง ๆ"

4. ทำให้เห็น มากกว่าสั่งให้ทำ

ผู้นำที่คนศรัทธามักเป็นคนที่พูดน้อยแต่ลงมือทำ ในห้องเรียนก็เช่นเดียวกันครับ เด็กยุคนี้ไม่ได้เรียนรู้จากสิ่งที่ครูพร่ำบอกให้ทำ แต่เขาเรียนรู้จาก "สิ่งที่ครูเป็นให้เห็น"

• ถ้าอยากให้เด็กรักการอ่าน เราต้องอ่านให้เขาเห็น
• ถ้าอยากให้เด็กเคารพความแตกต่าง เราก็ต้องปฏิบัติต่อเด็กทุกคนอย่างเท่าเทียมให้ได้เสียก่อน

บทสรุป

ไม่ว่าเราจะเป็นผู้บริหารที่ดูแลคนทั้งโรงเรียน หรือเป็นคุณครูที่ดูแลเด็กในห้องเรียน หัวใจสำคัญที่สุดอาจไม่ใช่นโยบายที่ซับซ้อนสวยหรู แต่คือการพร้อมที่จะ "สวมรองเท้าผ้าใบ" เดินเข้าไปรับฟังปัญหา และลงมือทำให้ชีวิตของพวกเขาง่ายขึ้นและดีขึ้นในทุก ๆ วัน

เพราะความเชื่อใจ... สร้างได้จากการลงมือทำครับ